Van prototype naar productie is geen evidente stap. Exail, een Franse technologiebedrijf, wil het produceren van hun onderwaterdrones opschalen en zoekt daarvoor een geschikte plaats aan de Belgische kust. Een gebouw op schaal van een start-up die klaar is om ook een antwoord te bieden op hun groeiambitie. Om dit allemaal te realiseren wordt gezocht naar een team van architect en aannemer om ontwerp en kostprijs direct op elkaar te laten afstemmen. A1AR ging de samenwerking aan met Willy Naessens industriebouw en werd geselecteerd uit verschillende kandidaten om het dossier te realiseren.
Na een uitgebreide analyse werden verschillende stromen in kaart gebracht. Stromen binnen het bedrijf maar ook stromen als toelevering, laden en lossen. Het gebouw moest voldoende uitstraling hebben als ‘headquarter’ voor het ontvangen van internationale gasten maar moet ook op een slimme manier ontworpen worden zodat het productieproces feilloos verloopt. Het gebouw werd ontworpen als een kruis van twee stromen die niet alleen horizontaal maar ook verticaal de ruimte optimaal benutten. Perspectieven, accenten en visuele zichtassen waren de grondleggers van het architecturale concept. Op deze manier wordt het gebouw bijzonder leesbaar. Leesbaar voor bezoekers en leesbaar voor een optimaal productieproces.
De ruwe omgeving van de spoorwegen en de haven zorgen voor een uitdagend kader waarin dat programma tot stand moet komen. Hoe kunnen we met de kracht van de architectuur een identiteit creëren. Door verticaal te stapelen kunnen we twee belangrijke aspecten combineren. We kunnen onze ruimte optimaal inzetten en we creëren op deze manier een baken binnen een uitgestrekt landschap van water, industrie en andere harde infrastructuur. Door de kenmerken van een industriële structuur te kennen en te vertalen vanaf het eerste concept kan een open gebouw gecreëerd worden die zowel naar architectuur als naar programma inzet op innovatie.
ontwerpend onderzoek
Zodra het groter verhaal gekend is, starten we het ontwerpend onderzoek op schaal van het projectgebied. We tekenen eerste concepten uit m.b.t. de publieke ruimte, de groenstructuren en de ontsluiting van de site. Er werden verschillende scenario’s en concepten uitgewerkt en getest. Zo werden telkens heel wat gedachten uitgewisseld om tot het beste resultaat te komen. We geloven in de kracht van scenario’s hoe de beoogde kwaliteit de brug kan vormen tussen duurzaamheid, architecturale kwaliteit, budget en optimale werkomstandigheden. Deze plaats wordt immers een bijzondere plek voor Exail en de vele mensen die hier (gaan) werken.
'Ontwerpen is een fijngevoeligheid in de vingers krijgen van weten wat de bouwheer wenst en creëren wat de bouwheer verwacht'
Bezoekers, arbeiders voor het productiegedeelte, bedienden voor het administratief gedeelte, leveringen en testen zijn functies die naadloos moeten gecombineerd worden in het gebouw. Er wordt een opdeling gemaakt welke functies op het gelijkvloers dienen voorzien te worden en welke functies op het verdiep kunnen gerealiseerd worden. De verticale stapeling zorgt voor een optimaal ruimtegebruik maar heeft een grote uitdaging naar ‘workflow’. Je ziet het gebouw van meerdere plaatsen en telkens vanop een grote afstand. Het is belangrijk de inkomzone sterk te benadrukken. Zowel bij het aanrijden naar de site als op de site zelf moet een duidelijke leesbaarheid gerealiseerd worden. Gasten, werknemers en leveringen moeten van bij een aanrijden ervaren waar hun route ligt. Door de inkom achteruit te duwen ontstaat er een klein pleintje voor het gebouw door net op deze plaats ook een verdiep hoger te bouwen wordt op deze manier de inkomzone sterk benadrukt. De zone voor medewerkers ligt daar net naast, afgeschermd met een muur die als duidelijke geleiding dient voor beide toegangen. Door de inkomzone een zeer loyale hoogte te geven van drie verdiepen creëren we een architecturale taal die de ‘headquarter-functie’ en productiehal perfect combineert. De vide aan de inkomhal werd ontworpen als hart van het gebouw waar alle functies aan passeren of zicht op hebben. Zo creëren we connectie op verschillende niveaus.
De industriële structuur werd doorgetrokken in het kantoorgedeelte. Op deze manier kan er op een zeer slimme manier om gegaan worden met budget. Het laat ook toe de grootsheid van de ruimte te benadrukken. De ruime inkom en de grote vrije hoogte zorgen dat er heel veel daglicht het gebouw binnendringt. Het kantoorgedeelte werd gelegd aan de westzijde omdat van hieruit prachtige zichten gecreëerd worden op de omliggende havengeul en de indrukwekkende haven infrastructuur. Zo krijg je als bezoekers een bijzonder connectie met zowel het proces, het eindproduct als de omgeving waar het gebouw zich bevindt. Voor de architectuur werd gekozen voor witte metalen bardageplaat. Op die manier creëren we een baken tussen de grijze en zwarte ‘gesloten’ dozen in de omgeving. Een rationele structuur werd vanaf de eerste conceptlijn geïntegreerd wat op vandaag duidelijk naar voren komt. De vrije planindeling die hierdoor ontstaat zorgen ervoor dat verschillende ruimtes kunnen ontworpen worden die flexibel zijn in de toekomst. Op de derde verdieping wordt een polyvalente ruimte voorzien. Deze doet dienst als opleidingslokaal maar ook als ontvangstruimte voor gasten. Het zicht vanop het terras op de havengeul is de ideale locatie voor tonen van drones in actie.
'Technologische innovatie en architectuur gaan hand in hand. Het creëren van een optimale flow en grote interactie verhoogt de wisselwerking tussen de verschillende diensten'
Van printplaat tot onderwaterdrone. Daar komt heel wat expertise bij kijken. Zeker binnen een innovatieve technologiesector. De leveringen die gebeuren lopen van zeer kleine componenten tot de installatie op grotere boten. Door de assemblage op het verdiep te voorzien halen we heel wat voordelen uit de nabijheid van functies. Via passerelles en perspectieven op de productieruimtes krijgen ingenieurs grote voeling met het installatie en productieproces. Dat prikkelt de samenwerking. Nabijheid was het allerbelangrijkste uitgangspunt van het architecturale concept. Door compact te bouwen wordt onderling overleg gestimuleerd. Er werd in kaart gebracht welke vrije hoogtes noodzakelijk waren voor welke onderdelen van het productieproces. Daaraan werden de flows gekoppeld en daarnaast werd nog eens rekening gehouden met de connectie met de tekenaars en ingenieurs. Dat werd vertaald in een vrij compact gebouw die toch heel veel plaats biedt aan productie en kantoorgedeelte.